|
Kuş Gribi Nedir? - Hastalık Avian influenza ve Tavuk vebası olarak da adlandırılmaktadır.
- Avian influenza virüslerinin sebep olduğu kanatlı hayvanlarda öldürücü seyreden çok bulaşıcı bir kanatlı hayvan hastalığıdır. Ayrıca, domuzlarda da görülür.
- Hastalık ayrıca insanlara, atlara, balina ve fok balığı gibi deniz memelilerine de bulaşabilir.
Hastalık Hayvanlar Arasında Nasıl Bulaşır? - Göçmen su kuşları (yaban ördeği, yaban kazı vb.) hastalık etkenini bağırsaklarında taşımakla birlikte, kendileri hastalığa yakalanmazlar.
- Bazı kuşlar hastalığı hafif şekilde atlatabilmektedir.
- Hasta veya mikrobu taşıyan kuşların salya, burun akıntısı ve dışkılarıyla doğrudan veya bu salgılarla kirletilen materyalle temas eden evcil kanatlı hayvanlar hastalığa yakalanabilir.
- Hastalık hayvanlar arasında hızla yayılır ve bütün sürünün ölümüyle sonuçlanabilir. Kuş gribinin kanatlı hayvanlardaki kuluçka süresi ortalama 3-5 gün civarındadır.
Hastalık İnsanlara Bulaşır Mı? - Etkenin normalde insanlar için hastalık yapıcı özelliği yoktur.
- Ancak, hayvanlarla yoğun temas durumunda insana bulaşma olabilmektedir.
- Bugün için hastalığın, insandan insana bulaşması söz konusu değildir.
 
Hastalığın İnsanlara Bulaşması - Hasta veya hastalıktan ölmüş hayvanlarla yakın temas,
- Hasta veya ölmüş hayvanlara ait göz yaşı, burun akıntısı, boğaz akıntısı veya dışkı gibi materyalle temas,Veya bu materyalle kirlenmiş yüzeylere temas.
- Hastalık etkeninin karıştığı havanın solumasıyla bulaşabilir.
- Bu güne kadar, kanatlı hayvan eti veya yumurtasının yenilmesiylehastalığınbulaştırıldığıbildirilmemiştir.Ancak, bu ürünler iyice pişirildikten sonra yenilmelidir.
Risk Grupları - Koruyucu önlemleri almadan kanatlı hayvan yetiştiriciliği ile uğraşanlar,
- Veteriner hekimler ve veteriner sağlık teknisyenleri,
- Koruyucu önlem almadan ölü hayvanları bertaraf edenler.
- Bu alanlarla ilgisi olmayan diğer insanlar için bir risk yoktur.
Kanatlı Hayvan Ürünlerinin Yenilmesiyle Bulaşır Mı? - Kanatlı hayvan etlerinin, iç ısıları 70 °C olacak veya ette pembe/kırmızı görüntü kalmayacak şekilde pişirilerek tüketilmesi halinde insanlarda hastalık oluşturmadığı bilinmektedir.
- Yumurtalar sabunlu suyla yıkanabilir. 70 °C’de en az 5 dakika pişirildikten sonra yenmesi durumunda risk söz konusu değildir.
- Ayrıca, veteriner hekim kontrolünden geçmiş piyasadaki markalı ürünler için herhangi bir risk yoktur.
Virüsün Çevre Şartlarına Duyarlılığı
- Virüsün 56 °C’de 3 saatte veya 60 °C’de 30 dakikada öldüğü, formalin ve iyot bileşiklerine de duyarlı olduğu,
- Bunlara ilâveten virüsün, gübrede düşük ısılarda en az 3 ay canlı kaldığı, suda 22 °C’de 4 gün, 0 °C’de ise 30 gün canlılığını sürdürebildiği bilinmektedir.
Aşısı Var Mıdır? - H5N1 isimli kuş gribi virüsüne karşı şu an için etkin bir aşı bulunmamakla birlikte, değişik merkezlerde aşı geliştirme çalışmaları devam etmektedir.
- Virüsün, mutasyon geçirme yeteneğinin olması, aşı hazırlanmasındaki önemli bir engeldir.
Tedavisi Var Mıdır? - Hastalıktan korunma ve/veya tedavi amacıyla antiviral ilâçlar kullanılmaktadır.
- Bu amaçla kullanılan oseltamivir etken maddeli antiviral ilâç, kuş gribi hastalığına yakalanmış veya bu hastalıktan ölen hayvanlara teması olan kişilerden, hastalığın belirtilerini gösterenlere günde 2 defa 75 miligram miktarında 5 gün süreyle verilebilmektedir.
Korunma Yolları - Kanatlı hayvan yetiştirilen kümeslerde çalışanlar eldiven, maske, gözlük takarak ve elbise giyerek çalışmalıdır.
- Başta kanatlı yetiştiriciliğinde çalışanlar olmak üzere, herkes ferdî hijyen kurallarına uymalı, eller sık sık bol su ve sabunla iyice yıkanmalıdır.
- Kanatlı hayvan etleri ve yumurtaları iyice pişirildikten sonra tüketilmelidir.
- Hayvan ölümleri yaşanırken, hayatta kalan hayvanlar kesilmemeli ve bunların etleri kesinlikle yenmemeli; ayrıca, buz dolabında saklanmamalıdır. Bu etler de imha edilmelidir.
- Kuş gribinden ölen veya kuş gribi şüphesiyle itlaf edilen hayvanların gerek itlafı sırasında gerekse bunların bertarafı sırasında gerekli koruyucu önlemler (eldiven, maske, önlük vb.) alınmalıdır.
- Hasta ve ölmüş hayvanlardan temastan kaçınılmalıdır.
- Kanatlı hayvanların salya, burun akıntısı, boğaz akıntısı ve dışkı gibi materyallerine veya bu materyallerle kirlenen yerlere temas edilmemelidir.
- Ölen kanatlı hayvanlar yakılarak veya derin çukurlara gömülerek üzerlerine sönmemiş kireç dökülerek bertaraf edilmelidir.
- Hastalığın görüldüğü bölgelere seyahat edilmesi halinde kanatlı hayvan çiftliklerinden ve pazarlarından uzak durulmalıdır
|
